Câu hỏi

Một trong những quan hệ cơ bản của thị trường là quan hệ

A. Sản xuất – tiêu dùng.

B. Hàng hóa – tiền tệ.

C. Trung gian – nhà nước.

D. Phân phối – sản xuất.

Hướng dẫn giải chi tiết

Đáp án: B

Giải thích:

Trong nền kinh tế, thị trường là nơi diễn ra hoạt động mua bán, trao đổi hàng hóa và dịch vụ giữa người mua và người bán. Ở đó, các sản phẩm được đưa ra để trao đổi, và người mua dùng tiền để thanh toán. Vì vậy, khi nói đến quan hệ cơ bản của thị trường, ta phải nhắc đến quan hệ hàng hóa – tiền tệ, tức là mối liên hệ giữa hàng hóa được mua bán và tiền dùng để trao đổi.

Thị trường không thể tồn tại nếu chỉ có hàng hóa mà không có tiền, hoặc chỉ có tiền mà không có hàng hóa. Hai yếu tố này gắn bó chặt chẽ với nhau: hàng hóa được đưa ra bán, còn tiền là phương tiện để mua. Khi người bán trao hàng cho người mua và nhận về tiền, còn người mua trao tiền để lấy hàng, lúc đó một quan hệ hàng hóa – tiền tệ được hình thành. Đây chính là bản chất của mọi hoạt động thị trường.

Quan hệ hàng hóa – tiền tệ không chỉ dừng lại ở việc trao đổi vật chất, mà còn phản ánh giá trị kinh tế của hàng hóa. Thông qua giá cả, người ta có thể biết được hàng hóa nào đang được ưa chuộng, hàng hóa nào khan hiếm hay dư thừa. Chính mối quan hệ này làm cho thị trường vận hành: hàng hóa lưu thông, tiền tệ luân chuyển, và các hoạt động sản xuất – tiêu dùng diễn ra liên tục.

Nếu không có mối quan hệ hàng hóa – tiền tệ, thị trường sẽ không còn đúng nghĩa. Ví dụ, trong thời kỳ trao đổi hàng đổi hàng (ví dụ: đổi thóc lấy vải), hoạt động trao đổi còn đơn giản. Nhưng khi tiền ra đời, nó trở thành phương tiện trung gian trao đổi, giúp việc mua bán dễ dàng hơn, hàng hóa có thể di chuyển rộng khắp và thị trường phát triển mạnh mẽ.

Các phương án khác không chính xác vì:

• Phương án A (sản xuất – tiêu dùng): tuy hai hoạt động này có liên quan chặt chẽ, nhưng chúng là hai giai đoạn của quá trình kinh tế, không phải là quan hệ cơ bản trực tiếp diễn ra trên thị trường.
• Phương án C (trung gian – nhà nước): chỉ phản ánh một mối quan hệ quản lý, điều tiết, không phải bản chất của thị trường.
• Phương án D (phân phối – sản xuất): đây là mối quan hệ trong cơ cấu kinh tế, không phải quan hệ đặc trưng của hoạt động mua bán.

Tóm lại, quan hệ hàng hóa – tiền tệ chính là quan hệ cơ bản, đặc trưng nhất của thị trường, vì nó thể hiện bản chất của hoạt động trao đổi: có hàng đem bán, có tiền để mua, và hai yếu tố đó luôn vận động cùng nhau. Do đó, đáp án đúng là B. Hàng hóa – tiền tệ.