Câu hỏi

Căn cứ vào giá cả thị trường, các chủ thể kinh tế đưa ra những quyết định trong việc điều tiết hoạt động sản xuất của mình là phản ánh chức năng nào dưới đây của giá cả thị trường?

A. Thông tin.

B. Điều hành.

C. Điều tiết.

D. Thay đổi.

Hướng dẫn giải chi tiết

Đáp án: A

Giải thích:

Để hiểu rõ vì sao đáp án đúng là A – chức năng thông tin của giá cả thị trường, học sinh cần nắm được bản chất của giá cả thị trường và vai trò của nó trong nền kinh tế hàng hóa.

1. Khái niệm và bản chất của giá cả thị trường

Giá cả thị trường là mức giá thực tế của hàng hóa, dịch vụ được xác lập trên thị trường thông qua sự tác động qua lại giữa người mua và người bán, chịu ảnh hưởng của quy luật cung – cầu, giá trị và cạnh tranh.
Giá cả thị trường không phải do một ai áp đặt, mà là kết quả của các mối quan hệ kinh tế tự nhiên trong cơ chế thị trường.

Giá cả có thể tăng hoặc giảm tùy theo biến động của thị trường. Chính sự thay đổi đó truyền tải thông tin đến các chủ thể kinh tế (người sản xuất, kinh doanh, người tiêu dùng), giúp họ đưa ra quyết định hợp lý trong sản xuất và tiêu dùng.

2. Chức năng thông tin của giá cả thị trường

Chức năng thông tin của giá cả thị trường thể hiện ở chỗ:
Giá cả phản ánh tình hình cung – cầu, chi phí sản xuất, mức độ cạnh tranh và xu hướng tiêu dùng. Thông qua giá cả, các chủ thể kinh tế nhận biết được những biến động của thị trường để điều chỉnh hành vi cho phù hợp.

• Khi giá tăng, điều đó báo hiệu hàng hóa đang khan hiếm hoặc có nhu cầu cao. Người sản xuất sẽ mở rộng sản xuất, người tiêu dùng hạn chế mua.
• Khi giá giảm, điều đó cho thấy hàng hóa đang dư thừa hoặc cầu giảm. Người sản xuất sẽ giảm quy mô sản xuất, chuyển sang mặt hàng khác phù hợp hơn.

Như vậy, giá cả truyền đi tín hiệu thông tin kinh tế quan trọng, giúp thị trường tự điều chỉnh mà không cần sự can thiệp trực tiếp của Nhà nước.

3. Phân tích các phương án trong câu hỏi

• A. Thông tin → đúng.
  Vì câu hỏi nói rõ “các chủ thể kinh tế căn cứ vào giá cả thị trường để đưa ra quyết định điều tiết hoạt động sản xuất của mình”, tức là họ đang sử dụng thông tin từ giá cả để ra quyết định → thể hiện đúng chức năng thông tin.
• B. Điều hành → sai.
  Giá cả không có vai trò điều hành như con người hay tổ chức. Nó chỉ cung cấp tín hiệu thông tin, còn việc điều hành là do chủ thể kinh tế quyết định.
• C. Điều tiết → không phù hợp.
  Chức năng điều tiết thể hiện ở việc giá cả tác động gián tiếp đến phân bổ nguồn lực và hành vi của các chủ thể, sau khi họ đã nhận được thông tin từ giá cả. Trong câu hỏi, chưa có yếu tố “tác động điều chỉnh”, mà chỉ là “nhận thông tin để ra quyết định”.
• D. Thay đổi → sai.
  “Thay đổi” không phải là một chức năng kinh tế của giá cả. Nó chỉ là kết quả của biến động cung – cầu, không phải chức năng chính thức.

4. Ví dụ minh họa

Giả sử, giá cà phê trên thị trường tăng cao do nhu cầu xuất khẩu lớn. Khi thấy giá tăng, nông dân mở rộng diện tích trồng cà phê để thu được nhiều lợi nhuận hơn. Ngược lại, nếu giá giảm mạnh, họ sẽ chuyển sang trồng cây khác.
→ Hành động này cho thấy người sản xuất đã sử dụng thông tin từ giá cả thị trường để điều chỉnh kế hoạch sản xuất của mình.

5. Kết luận

Giá cả thị trường là “ngôn ngữ” của nền kinh tế, là kênh truyền đạt thông tin quan trọng nhất trong cơ chế thị trường.
Nhờ có chức năng thông tin, các chủ thể kinh tế có thể hiểu được tình hình thị trường, ra quyết định sản xuất – tiêu dùng hợp lý, góp phần giúp nền kinh tế vận hành nhịp nhàng và hiệu quả.

Vì vậy, đáp án đúng là A. Thông tin.