Câu hỏi

Một trong những chức năng của cơ chế thị trường là chức năng

A. Vận hành.

B. Điều hành.

C. Thông tin.

D. Chỉ huy

Hướng dẫn giải chi tiết

Đáp án: C

Giải thích:

Trong nền kinh tế hàng hóa vận hành theo cơ chế thị trường, mọi hoạt động sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng đều chịu sự tác động của các quy luật kinh tế khách quan như quy luật giá trị, quy luật cung cầu, quy luật cạnh tranh… Cơ chế thị trường không chỉ là nơi diễn ra hoạt động mua bán hàng hóa, mà còn thực hiện nhiều chức năng quan trọng, trong đó chức năng thông tin là một chức năng cơ bản và nổi bật nhất.

Chức năng thông tin của cơ chế thị trường thể hiện ở việc: thị trường cung cấp các tín hiệu, dữ liệu, biến động về giá cả, số lượng hàng hóa, nhu cầu của người tiêu dùng, xu hướng tiêu dùng và khả năng cạnh tranh. Thông qua những thông tin đó, các chủ thể kinh tế (như doanh nghiệp, nhà đầu tư, người sản xuất, người tiêu dùng) có thể đưa ra quyết định hợp lý để đạt được hiệu quả cao nhất trong hoạt động kinh tế của mình.

Ví dụ:

• Khi giá hàng hóa tăng, đó là thông tin cho thấy nhu cầu cao hơn cung, doanh nghiệp có thể mở rộng sản xuất để tăng lợi nhuận.
• Ngược lại, nếu giá giảm, chứng tỏ cung vượt cầu, nhà sản xuất có thể giảm sản lượng, hoặc chuyển hướng sang sản phẩm khác phù hợp hơn.
• Người tiêu dùng cũng dựa vào thông tin giá cả để lựa chọn hàng hóa phù hợp với thu nhập và nhu cầu của mình.

Nhờ có chức năng thông tin, cơ chế thị trường giúp các chủ thể kinh tế tự điều chỉnh hành vi của mình mà không cần đến sự can thiệp trực tiếp của Nhà nước. Thông tin thị trường càng đầy đủ, chính xác thì hoạt động của nền kinh tế càng linh hoạt và hiệu quả.

Ta cùng phân biệt với các đáp án sai khác:

• A. Vận hành: Đây không phải là chức năng của cơ chế thị trường, mà là đặc điểm thể hiện cách thức hoạt động của nền kinh tế.
• B. Điều hành: Thuộc về vai trò của Nhà nước trong nền kinh tế, không phải chức năng của cơ chế thị trường.
• D. Chỉ huy: Là đặc trưng của cơ chế kế hoạch hóa tập trung (bao cấp) trước đây, nơi Nhà nước ra mệnh lệnh sản xuất và phân phối.

Trong khi đó, cơ chế thị trường không chỉ huy bằng mệnh lệnh, mà điều tiết bằng thông tin giá cả và tín hiệu cung cầu. Chính vì vậy, chức năng thông tin được coi là chức năng quan trọng nhất giúp thị trường tự điều chỉnh.

Ví dụ thực tế:
Khi giá cà phê trên thị trường thế giới tăng cao, nông dân Việt Nam nhanh chóng nắm bắt thông tin này và tăng diện tích trồng cà phê, các doanh nghiệp mở rộng xuất khẩu để thu lợi nhuận. Ngược lại, khi giá giảm, họ giảm sản xuất hoặc chuyển sang cây trồng khác. Tất cả sự thay đổi này đều bắt nguồn từ chức năng thông tin của cơ chế thị trường.

Kết luận:
Chức năng thông tin của cơ chế thị trường giúp các chủ thể kinh tế hiểu rõ tình hình thị trường, điều chỉnh hoạt động kịp thời và hiệu quả, góp phần vào sự tự vận hành và phát triển linh hoạt của nền kinh tế hàng hóa. Vì vậy, đáp án đúng là C. Thông tin.