Câu hỏi

Phát biểu nào dưới đây không đúng về thị trường?

A. Thị trường là nơi người này tiếp xúc với người kia để trao đổi một thứ gì đó khan hiếm, cùng xác định giá và số lượng trao đổi.

B. Thị trường là nơi người bán và người mua tiếp xúc với nhau để trao đổi, mua bán.

C. Thị trường là nơi những người mua tiếp xúc với nhau để xác định giá cả và số lượng hàng hoá.

D. Thị trường là nơi người bán muốn tối đa hoá lợi nhuận, người mua muốn tối đa hoá sự thoả mãn thu được từ sản phẩm họ mua.

Hướng dẫn giải chi tiết

Đáp án: A

Giải thích:

Trong kinh tế học, thị trường không chỉ là một “nơi chợ” hay “địa điểm” cụ thể, mà là lĩnh vực trao đổi, mua bán hàng hóa, dịch vụ, trong đó người bán và người mua tác động qua lại lẫn nhau để xác định giá cả và số lượng hàng hóa, dịch vụ được giao dịch. Thị trường có thể tồn tại ở dạng trực tiếp (gặp mặt) hoặc gián tiếp (qua mạng Internet, qua sàn giao dịch, qua trung gian tài chính, v.v.).

Để hiểu vì sao phát biểu A không đúng, ta cần phân tích nội dung của nó:

“Thị trường là nơi người này tiếp xúc với người kia để trao đổi một thứ gì đó khan hiếm, cùng xác định giá và số lượng trao đổi.”

Câu này không chính xác vì hai lý do:

Chưa phản ánh đúng bản chất của thị trường.
Thị trường không đơn thuần là nơi “người này” và “người kia” gặp nhau bất kỳ để trao đổi “một thứ gì đó khan hiếm”, mà là nơi người bán và người mua gặp nhau để trao đổi hàng hóa, dịch vụ có giá trị kinh tế. Ngoài ra, không phải mọi thứ “khan hiếm” đều được trao đổi trên thị trường (ví dụ: tình bạn, lòng trung thực, hay danh dự cũng “khan hiếm” nhưng không thể đem ra mua bán). Vì vậy, cách nói “trao đổi một thứ gì đó khan hiếm” là mơ hồ và sai bản chất kinh tế.

Bỏ qua yếu tố chủ thể kinh tế cụ thể.
Thị trường là nơi có người bán (bên cung) và người mua (bên cầu), chứ không phải “người này” và “người kia” nói chung. Hai bên đều có mục tiêu và lợi ích riêng:

Người bán muốn tối đa hóa lợi nhuận.

Người mua muốn tối đa hóa sự thỏa mãn từ việc tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ.
Cả hai cùng tham gia thị trường để đạt mục tiêu đó thông qua việc thỏa thuận giá cả và lượng hàng hóa.

Trong khi đó, các phát biểu B, C và D đều thể hiện đúng bản chất của thị trường:

B: Nêu rõ người mua và người bán tiếp xúc để trao đổi hàng hóa.

C: Nói đến việc xác định giá cả và số lượng hàng hóa trên thị trường.

D: Phản ánh mục tiêu cơ bản của các chủ thể khi tham gia thị trường.

Tóm lại, phát biểu A là sai vì diễn đạt không rõ chủ thể, không đúng bản chất của hoạt động kinh tế thị trường, và đồng nhất mọi sự trao đổi với hoạt động thị trường. Thị trường chỉ tồn tại khi có người bán và người mua cùng tham gia trao đổi hàng hóa, dịch vụ có giá trị kinh tế để xác định giá cả và số lượng giao dịch.