Câu hỏi

Thị trường không bao gồm quan hệ nào dưới đây ?

A. Cung – cầu.

B. Hàng hóa – tiền tệ.

C. mua – bán.

D. Ông chủ – nhân viên

Hướng dẫn giải chi tiết

Đáp án: D

Giải thích:

Trong nền kinh tế hàng hóa, thị trường là nơi diễn ra các mối quan hệ kinh tế giữa người mua và người bán thông qua hoạt động trao đổi hàng hóa, dịch vụ bằng tiền tệ. Tất cả những gì diễn ra trên thị trường đều gắn liền với quá trình mua bán, trao đổi, hình thành giá cả và cung – cầu hàng hóa. Vì vậy, những quan hệ xuất hiện trên thị trường phải liên quan trực tiếp đến hoạt động trao đổi hàng hóa – tiền tệ.

Trên thị trường, luôn tồn tại ba mối quan hệ cơ bản:

• Quan hệ cung – cầu: là mối quan hệ giữa lượng hàng hóa mà người bán sẵn sàng cung cấp và lượng hàng hóa mà người mua mong muốn mua. Khi cung và cầu gặp nhau, giá cả được hình thành. Đây là mối quan hệ trung tâm của thị trường.
• Quan hệ hàng hóa – tiền tệ: phản ánh bản chất của hoạt động trao đổi. Hàng hóa được mang ra bán, tiền là phương tiện để mua. Hai yếu tố này luôn gắn bó với nhau và là nền tảng cho mọi giao dịch.
• Quan hệ mua – bán: là biểu hiện cụ thể của hoạt động thị trường. Người bán đưa hàng ra, người mua trả tiền, và việc trao đổi diễn ra.

Cả ba mối quan hệ trên đều trực tiếp thể hiện bản chất vận hành của thị trường – nơi hàng hóa và tiền tệ luân chuyển, giúp nền kinh tế hoạt động hiệu quả.

Trong khi đó, mối quan hệ “ông chủ – nhân viên” (phương án D) không thuộc phạm vi của thị trường, bởi đây là quan hệ lao động nội bộ trong doanh nghiệp, không phải quan hệ trao đổi hàng hóa trên thị trường. Ông chủ và nhân viên gắn bó với nhau thông qua hợp đồng lao động, trong đó người lao động cung cấp sức lao động để nhận lương, còn người sử dụng lao động quản lý, tổ chức công việc. Đây là mối quan hệ sản xuất, chứ không phải mối quan hệ thị trường.

Dễ hiểu hơn, có thể nói:

• Khi bạn đi mua bán hàng hóa, bạn đang tham gia thị trường.
• Nhưng khi bạn làm việc cho một công ty và nhận lương, đó là quan hệ lao động, chứ không phải hoạt động trao đổi hàng hóa trên thị trường.

Các phương án còn lại (A, B, C) đều phản ánh đúng bản chất của thị trường:

• Cung – cầu: quyết định giá cả và số lượng hàng hóa.
• Hàng hóa – tiền tệ: thể hiện quá trình trao đổi.
• Mua – bán: là hành vi cụ thể trên thị trường.

Vì vậy, mối quan hệ “ông chủ – nhân viên” không thuộc các quan hệ của thị trường, mà thuộc lĩnh vực lao động – sản xuất, nên đáp án đúng là D. Ông chủ – nhân viên.