Câu hỏi

Tiền tệ thực hiện chức năng nào sau đây khi tiền được dùng để đo lường và biểu hiện giá trị của hàng hóa?

A. Phương tiện cất trữ.

B. Thước đo giá trị.

C. Phương tiện lưu thông.

D. Phương tiện thanh toán.

Hướng dẫn giải chi tiết

Đáp án: B

Giải thích:

Trong nền kinh tế hàng hóa, tiền tệ ra đời là một bước phát triển lớn, giúp việc trao đổi hàng hóa trở nên thuận tiện, chính xác và hiệu quả hơn. Tiền không chỉ là “vật trung gian trao đổi”, mà còn có nhiều chức năng quan trọng như: thước đo giá trị, phương tiện lưu thông, phương tiện thanh toán, phương tiện cất trữ… Trong đó, khi tiền được dùng để đo lường và biểu hiện giá trị của hàng hóa, nó đang thực hiện chức năng “thước đo giá trị”.

Để hiểu rõ hơn, trước hết ta cần nhớ rằng mỗi hàng hóa đều có giá trị – tức là lượng lao động xã hội cần thiết để sản xuất ra hàng hóa đó. Tuy nhiên, giá trị này là một khái niệm trừu tượng, không thể nhìn thấy hay đo đếm trực tiếp được. Vì vậy, xã hội cần có một vật ngang giá chung để biểu hiện giá trị của hàng hóa — và tiền tệ chính là công cụ đảm nhận vai trò đó.

Khi tiền được dùng để đo lường giá trị của các hàng hóa khác nhau, nó giúp người mua và người bán biết được hàng hóa nào đắt hơn, rẻ hơn, có giá trị tương đương hay không. Ví dụ, khi nói “1 kg gạo giá 20.000 đồng” hay “1 chiếc áo sơ mi giá 200.000 đồng”, nghĩa là giá trị của 1 kg gạo hoặc 1 chiếc áo sơ mi đã được biểu hiện bằng một lượng tiền nhất định. Nhờ có tiền làm “thước đo giá trị”, con người có thể so sánh, quy đổi và trao đổi các hàng hóa khác nhau một cách dễ dàng.

Chức năng “thước đo giá trị” còn giúp hình thành giá cả hàng hóa trên thị trường. Giá cả chính là biểu hiện bằng tiền của giá trị hàng hóa, nhưng còn chịu tác động của cung – cầu, cạnh tranh, và các yếu tố khác. Khi giá cả thay đổi, người sản xuất và người tiêu dùng có thể điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp: người sản xuất tăng hoặc giảm sản lượng, người tiêu dùng mua nhiều hoặc ít đi.

Ví dụ, nếu 1 kg cà phê có giá 70.000 đồng, còn 1 kg gạo chỉ 20.000 đồng, người tiêu dùng dễ dàng nhận thấy cà phê có giá trị cao hơn, và người sản xuất cũng biết mặt hàng nào mang lại lợi nhuận lớn hơn để đầu tư. Nhờ đó, tiền tệ giúp nền kinh tế hoạt động minh bạch, hiệu quả và có trật tự hơn.

Tóm lại, khi tiền được dùng để đo lường và biểu hiện giá trị của hàng hóa, nó đang thực hiện chức năng thước đo giá trị. Chức năng này là cơ sở cho mọi hoạt động mua bán, trao đổi và định giá trong nền kinh tế thị trường, giúp con người xác định, so sánh và trao đổi hàng hóa một cách thống nhất và thuận tiện.

→ Đáp án đúng là: B. Thước đo giá trị.