Câu hỏi

Trong nền kinh tế hàng hóa, một trong những chức năng cơ bản của thị trường là chức năng

A. làm trung gian trao đổi.

B. đo lường giá trị hàng hóa.

C. thừa nhận giá trị hàng hóa.

D. biểu hiện bằng giá cả.

Hướng dẫn giải chi tiết

Đáp án: C

Giải thích:

Trong nền kinh tế hàng hóa, mọi sản phẩm đều được sản xuất ra để trao đổi, mua bán trên thị trường, chứ không phải để người sản xuất tự tiêu dùng. Vì vậy, thị trường đóng vai trò vô cùng quan trọng — không chỉ là nơi diễn ra hoạt động mua bán, mà còn là nơi thừa nhận giá trị của hàng hóa. Đây chính là một trong những chức năng cơ bản nhất của thị trường.

1. Hiểu về “chức năng thừa nhận giá trị hàng hóa”
Mỗi hàng hóa khi được sản xuất ra đều chứa giá trị (tức là lượng lao động xã hội cần thiết để tạo ra nó). Tuy nhiên, giá trị đó chỉ được xã hội chấp nhận khi hàng hóa được bán được trên thị trường.
Điều này có nghĩa là, dù sản phẩm có đẹp, chất lượng tốt đến đâu, nhưng nếu không có người mua, thì giá trị của nó chưa được thị trường thừa nhận.
Ngược lại, khi hàng hóa được trao đổi, được bán với một mức giá cụ thể, thì lúc đó xã hội đã công nhận giá trị của nó. Nói cách khác, thị trường chính là “bàn cân” xác nhận xem hàng hóa có giá trị thực sự hay không.

2. Ví dụ minh họa
Giả sử một người nông dân trồng lúa. Để sản xuất ra 1 tấn gạo, người đó bỏ ra rất nhiều công sức, chi phí, thời gian. Tuy nhiên, giá trị của 1 tấn gạo chỉ thật sự được công nhận khi anh ta bán được nó trên thị trường — tức là khi có người sẵn sàng mua với một mức giá nhất định. Nếu gạo không ai mua, dù người nông dân có bỏ nhiều công sức đến đâu, thì sản phẩm đó vẫn không có giá trị trao đổi trong xã hội.

3. Ý nghĩa của chức năng này
Chức năng “thừa nhận giá trị hàng hóa” giúp người sản xuất biết được sản phẩm của mình có phù hợp với nhu cầu thị trường hay không. Nếu sản phẩm được tiêu thụ tốt, nghĩa là thị trường đã chấp nhận giá trị của nó, người sản xuất sẽ có lãi và có động lực tiếp tục sản xuất.
Ngược lại, nếu sản phẩm không bán được, nghĩa là thị trường không thừa nhận giá trị của hàng hóa đó, người sản xuất buộc phải điều chỉnh cách làm, thay đổi mẫu mã, chất lượng hoặc giá cả cho phù hợp.

4. Kết luận
Như vậy, chức năng thừa nhận giá trị hàng hóa của thị trường thể hiện vai trò quyết định của thị trường trong nền kinh tế hàng hóa. Thị trường là nơi kiểm nghiệm thực tế, cho biết sản phẩm nào có giá trị, sản phẩm nào không, từ đó hướng dẫn người sản xuất và tiêu dùng điều chỉnh hoạt động của mình.